رئیس دفتر رئیسجمهوری، مداخله دولت در وضعیت سوخت کشور را ناگریز دانست و گفت: «کاهش سهمیههای بنزین قطعی است. کسی بیش از سهمیه بخواهد بنزین خریداری کند، قیمت بالاتری خواهد داشت، اما هنوز این قیمت تعیین نشده است».
وی درباره تأثیر افزایش قیمت بنزین در ایران توضیح داد: «میزان اثرگذاری افزایش قیمت بنزین در استقبال مردم از خودروهای برقی بستگی مستقیمی به رقم افزایش دارد. اگر بنزین مثلاً از ۵ هزار تومان به ۱۰ هزار تومان برسد، عملاً هیچ اثری روی رفتار جامعه نخواهد داشت. اگر این هزینه ۴۰۰ هزار تومانی به ۸۰۰ هزار تومان هم برسد، اثری در سبد هزینه ایجاد نمیکند و انگیزه مصرفکننده را تغییر نمیدهد.»
یک تحلیلگر بازار سرمایه میگوید: با تغییر سیاست ارز ۲۸ هزار و ۵۰۰ تومانی، رشدهای شدیدی در نرخ ارز، سهام مربوطه در بورس و کل بازار سرمایه تجربه شد، اما بنزین اهمیت ذهنی و اجتماعیاش شاید امروز بیشتر از اهمیت اقتصادیاش باشد.
اگر دولتها از سالها پیش، بهجای ثابت نگه داشتن قیمت اسمی حاملهای انرژی، قیمت آن را بهصورت ماهانه یا حتی متناسب با شرایط اقتصادی و تورم تعدیل میکردند، جامعه بهتدریج با این تغییرات سازگار میشد.
مجید شاکری پژوهشگر مالی اظهار کرد: این مدل طرحهای بنزینی دو ویژگی دارند. یکی اینکه یک راهی است که دولتمردها دوست دارند تقصیر خودشان نباشد. راهحلهایی که در این طرح، سامانه انجام میدهد و شما میخرید و میفروشید و اینها، این امکان را میدهد که بنزین گران بشود، اما تقصیر من نباشد.نکته دوم این است که واقعاً بعضی از دولتمردان در آن پتانسیل سیاسی میبینند. یعنی برداشتشان این است که با یارانه دادن در این حوزه میتوانند یک نتیجه سیاسی هم به دست بیاورند. به نظر من اشتباه میکنند. اساساً سراغ ابزار کالای تجاری رفتن برای یارانه دادن، کار اشتباهی است.
کد خبر: ۳۷۶۸۴۶ تاریخ انتشار : ۱۴۰۵/۰۵/۲۶
اقتصاد۲۴ در گفتوگو با آلبرت بغزیان بررسی میکند:
افزایش گمانهزنیها درباره تغییر نرخ بنزین، در حالی شدت گرفته که دولت از حفظ قیمتهای فعلی خبر میدهد، اما احتمال دوبرابر شدن نرخ سوم، نگرانیها از موج جدید تورم را بالا برده است. در اینباره از یک کارشناس اقتصادی پرسیدیم.
درحالیکه دولت از آغاز مرحله تازه «مدیریت مصرف بنزین» از ابتدای خردادماه خبر داده، بار دیگر این پرسش کلیدی به صدر مباحث اقتصادی و انرژی بازگشته است: آیا میتوان بدون افزایش قیمت بنزین، ناترازی فزاینده میان تولید و مصرف را مهار کرد؟
قیمت بنزین در ایران همواره محل مناقشه بوده، از دهه ۷۰ تا امروز سیاستها بین افزایش تدریجی، تثبیت قیمت و سهمیهبندی نوسان کرده و حالا این سؤال مطرح است.بنزین در ایران ارزان است یا گران وآیا سیاستهای فعلی واقعاً مصرف را کنترل و عدالت را محقق میکند؟
ضرغامی با انتشار یک متن به خبر احتمال افزایش قیمت بنزین واکنش نشان داد. و گفت:جامعهی ما در شرایطی است که به دلیل فشارهای سنگین معیشتی، نیاز به باربرداری دارد، نه بارگذاری!
دولت پزشکیان تأکید میکند که «نرخهای ۱۵۰۰ و ۳۰۰۰ تومانی» تغییر نخواهد کرد و معیشت روزمره مردم هدف قرار نگرفته است؛ اما در عمل، این اولین تغییر جدی در ساختار قیمت بنزین از آبان ۹۸ به بعد است. آن هم در شرایطی که تصمیم تازه، همزمان با کاهش چشمگیر تعرفه واردات خودروهای کممصرف و بحث عرضه بنزین سوپر وارداتی با قیمت نزدیک به نرخ فوب خلیج فارس، نشانههای یک چرخش آرام در سیاست انرژی ایران را کنار هم میگذارد.
تاریخچه قیمتگذاری بنزین در ایران، داستان یک شکست سیاستی مستمر است. این شکست، نه در قصد اصلاح، بلکه در روش اجرای اصلاح ریشه دارد. الگوی غالب در دهههای گذشته، همانطور که اشاره شد، الگوی «انجماد و شوک» بوده است.
طبق آمارها، ۹۵ درصد دارندگان خودرو در کشور میتوانند با سهمیههای فعلی بنزین یعنی ۶۰ لیتر با نرخ ۱۵۰۰ تومان و ۱۰۰ لیتر با نرخ ۳۰۰۰ تومان، تمام نیاز ماهانه خود را پوشش دهند
برآوردها نشان میدهد با فرض تصمیم دولت مبنی بر عدمتغییر قیمت بنزین سهمیهای نوع اول و دوم، فشار زیادی بر مصرفکننده وارد نخواهد شد، مشروط به اینکه سهمیههای استفاده نشده حفظ شود.
معاون اجرایی پزشکیان گفت:نرخ هر لیتر بنزین برای دولت ۳۴هزار تومان تمام میشود و ما آن را به قیمت یکهزار و ۵۰۰تومان به مردم میفروشیم، اما برنامهای برای افزایش قیمت نداریم.
معاون اجرایی پزشکیان گفت: نرخ بنزین سهمیهای ۶۰ و ۱۰۰ لیتری به هیچ وجه تغییر نخواهد کرد. نرخ هر لیتر بنزین برای دولت ۳۴ هزار تومان تمام میشود که ما آنرا به قیمت یکهزار و ۵۰۰ تومان به مردم میفروشیم.
یکی واردات بنزین سوپر و توزیع آن به قیمت ترجیحی و آزاد در محدودهی چهل تا شصت هزار تومان است. قیمت بنزین سوپر در حال حاضر ۳۵۰۰ تومان در هر لیتر است که البته اغلب در جایگاههای سوخت یافت نمیشود.
سخنگوی کمیسیون انرژی مجلس درباره افزایش قیمت حاملهای انرژی گفت: قانون پیشتر به دولت اختیار داده است که در صورت نیاز و با توجه به شرایط، اصلاحاتی در قیمت حاملهای انرژی انجام دهد، اما تصمیم نهایی با دولت است.
قیمت فعلی بنزین در ایران دیگر دوام ندارد. فاصله میان واقعیت اقتصادی و قیمت فروش، هر روز عمیقتر میشود؛ اما جامعه ایران، با خاطره آبان ۹۸، تاب شوک ناگهانی را هم ندارد. در نتیجه، دولت در راه باریکی حرکت میکند: میان ضرورت اقتصادی و حساسیت اجتماعی. تنها راه عبور از این مسیر، اصلاح تدریجی، شفاف و عادلانه است؛ اصلاحی که نه با تکذیب آغاز شود و نه با شوک پایان یابد.
یک کارشناس انرژی میگوید: یکی از راههای مهم خنثیسازی تحریمهای نفتی، توجه به زنجیره ارزش افزوده و دوری از صادرات مواد خام است. به عبارت دیگر توسعه پتروپالایشگاهها میتواند از راهکارهای مهم و موثر در این زمینه باشد. به دلیل آنکه صادرات این تولیدات جزو تحریمها نیست، با صادرات آنها ارزآوری مناسبی صورت خواهد گرفت.